Dilde Kıyas (Başra ve Kûfe Orneği)

📙 2nd International Media, Digital Culture and Religion Congress – Kongre Özet Kitabı
17-18 Mayıs 2025 tarihlerinde düzenlenen bu uluslararası kongre, medya, dijital kültür ve din ilişkisini çok boyutlu bir bakış açısıyla ele alıyor. Farklı ülkelerden akademisyenlerin katkılarıyla hazırlanan özet kitabı, dijital çağda dinî temsil, İslamofobi, sosyal medya, medya etiği gibi güncel meseleleri kapsamlı bildirilerle sunuyor.

Prof. Dr. Hakan Aydın ve Doç. Dr. Metin Eken editörlüğünde yayımlanan bu kitap, medya ve din etkileşimini insan hakları, kültürel kimlik ve etik perspektiflerden inceleyerek önemli bir kaynak oluşturuyor. Dijitalleşen dünyada inanç ve iletişim arasındaki dönüşümleri anlamak isteyen akademisyenler ve araştırmacılar için zengin bir başvuru eseridir.

“Gelenekten Dijitale Türk Kültüründe Aile”, Türk toplumunun en köklü kurumu olan ailenin tarihsel yolculuğunu geniş bir perspektifle ele alan, disiplinler arası bir başvuru eseridir. Bozkır yaşamının şekillendirdiği geleneksel aile yapısından modern şehir hayatına ve oradan dijital çağın ilişkilerine uzanan dönüşüm, alanında uzman yazarların katkılarıyla derinlikli ve anlaşılır bir dille inceleniyor. Okur, Türk kültüründe ailenin toplumsal dayanışmadan kimlik inşasına kadar uzanan çok yönlü işlevlerini hem tarihsel kaynaklar hem de güncel çalışmalar ışığında keşfetme imkânı buluyor.

Editörlüğünü Maral Töre ve Oğuz Duman’ın üstlendiği bu çalışma, kültürel sürekliliğin hangi unsurlarla korunduğunu ve hangi alanlarda değişimin kaçınılmaz olduğunu karşılaştırmalı bir çerçevede değerlendiriyor. Geleneksel değerlerin dijital kültürle temas ettiği yeni aile modelleri, ebeveynlik rolleri, kuşaklar arası iletişim ve toplumsal dönüşüm gibi konular sade bir üslupla analiz ediliyor. Hem akademik çalışma arayanlara hem de kültürel yapıyı anlamak isteyen genel okuyucuya hitap eden bu eser, Türk ailesinin dününü, bugününü ve yarınını bütüncül bir bakış açısıyla sunuyor.

“et-Tuhfetü’l-Marziyye Fetvâ fî Cevâzi Tefsîri’l-Kur’ân bi’l-A‘cemiyye”, Şeyh Abdülhamîd b. Muhammed b. Ali Kuds el-Hatîb eş-Şâfiî’nin, Kur’an’ın Arapça dışındaki dillere tefsir edilip edilemeyeceğine dair kaleme aldığı nadide bir risaledir. Dr. Hasan Akcan’ın titiz tahkik ve çevirisiyle yeniden ilim dünyasına kazandırılan bu eser, tercüme–tefsir ayrımını Şâfiî geleneği çerçevesinde berrak bir şekilde ortaya koyarak, Kur’an’ın lafzının kutsiyeti ile manasının evrenselliği arasında kurulan dengeyi güçlü delillerle temellendirir. Risalenin özellikle Arapça bilmeyen Müslümanlara doğru bir dinî yaklaşım sunmak üzere yazılmış olması, eseri hem ilmî hem de pratik bir kaynak hâline getirmektedir.

Bu çalışma, yalnızca metnin tahkikini sunmakla kalmaz; aynı zamanda müellifin ilmî çevresi, eserin tarihsel bağlamı ve dönemin önde gelen âlimlerinin takrizleriyle zenginleştirilmiş bir perspektif sunar. Harekeli Arapça metin, açıklayıcı dipnotlar ve aslına sadık çeviri sayesinde eser, hem araştırmacılar hem de ilahiyat öğrencileri için güvenilir bir başvuru kaynağı niteliğine kavuşmuştur. Kur’an’ın farklı dillere aktarımı konusunda klasik geleneğin ölçülerini anlamak isteyen herkes için bu risale, hem metodolojik bir rehber hem de tarihî bir köprü niteliğindedir.

Bu eser, modern Suriye hikâyeciliğinin en özgün isimlerinden biri olan Zekeriya Tâmir’in sembolik anlatımını derinlemesine inceleyen akademik bir çalışmadır. Yazar, Tâmir’in “En-Numûr Fi’l-Yevmi’l-‘Âşir” adlı hikâyesini merkez alarak; Suriye toplumunun yaşadığı siyasal baskı, özgürlük mücadelesi, bireyin otorite karşısındaki konumu ve toplumsal çalkantıların edebiyata nasıl yansıdığını ayrıntılı bir çözümlemeyle ortaya koyar. Tâmir’in kısa ve çarpıcı cümlelerle kurduğu, zaman ve mekânı çoğu zaman belirsiz bırakarak evrensel sembollerle desteklediği anlatı dünyasının katmanları; hikâye çözümlemelerinde karakterler, olay örgüsü ve estetik tekniklerle birlikte ele alınır. Bu yönüyle eser, Arap edebiyatındaki sembolik söylemin hem tarihsel hem de düşünsel temellerini okura açıklayan değerli bir kaynaktır.

Kitap, sembolizmin Tâmir’in eserlerinde yalnızca estetik bir tercih değil, aynı zamanda siyasal ve toplumsal baskılara karşı bir direniş dili olarak nasıl işlediğini de etkileyici örneklerle gösterir. Hikâyelerde yer alan karakterlerin temsili gücü yüksek figürler oluşu, kapalı mekânlar, belirsiz zamanlar ve güçlü ironi; yazarın mesajlarını sansüre takılmadan aktardığı bir edebî strateji olarak değerlendirilir. Bu çalışma; modern Arap hikâyeciliği, sembolik anlatım teknikleri ve Suriye’nin toplumsal yapısını anlamak isteyen araştırmacılar, öğrenciler ve edebiyat meraklıları için titizlikle hazırlanmış kapsamlı bir incelemedir.