Cahiliye Döneminde Az Tanınan Hanîf Şairler (Şiir ve Biyografi İncelemesi) – Dr. Sacid SALİH

📙 2nd International Media, Digital Culture and Religion Congress – Kongre Özet Kitabı
17-18 Mayıs 2025 tarihlerinde düzenlenen bu uluslararası kongre, medya, dijital kültür ve din ilişkisini çok boyutlu bir bakış açısıyla ele alıyor. Farklı ülkelerden akademisyenlerin katkılarıyla hazırlanan özet kitabı, dijital çağda dinî temsil, İslamofobi, sosyal medya, medya etiği gibi güncel meseleleri kapsamlı bildirilerle sunuyor.

Prof. Dr. Hakan Aydın ve Doç. Dr. Metin Eken editörlüğünde yayımlanan bu kitap, medya ve din etkileşimini insan hakları, kültürel kimlik ve etik perspektiflerden inceleyerek önemli bir kaynak oluşturuyor. Dijitalleşen dünyada inanç ve iletişim arasındaki dönüşümleri anlamak isteyen akademisyenler ve araştırmacılar için zengin bir başvuru eseridir.

“Gelenekten Dijitale Türk Kültüründe Aile”, Türk toplumunun en köklü kurumu olan ailenin tarihsel yolculuğunu geniş bir perspektifle ele alan, disiplinler arası bir başvuru eseridir. Bozkır yaşamının şekillendirdiği geleneksel aile yapısından modern şehir hayatına ve oradan dijital çağın ilişkilerine uzanan dönüşüm, alanında uzman yazarların katkılarıyla derinlikli ve anlaşılır bir dille inceleniyor. Okur, Türk kültüründe ailenin toplumsal dayanışmadan kimlik inşasına kadar uzanan çok yönlü işlevlerini hem tarihsel kaynaklar hem de güncel çalışmalar ışığında keşfetme imkânı buluyor.

Editörlüğünü Maral Töre ve Oğuz Duman’ın üstlendiği bu çalışma, kültürel sürekliliğin hangi unsurlarla korunduğunu ve hangi alanlarda değişimin kaçınılmaz olduğunu karşılaştırmalı bir çerçevede değerlendiriyor. Geleneksel değerlerin dijital kültürle temas ettiği yeni aile modelleri, ebeveynlik rolleri, kuşaklar arası iletişim ve toplumsal dönüşüm gibi konular sade bir üslupla analiz ediliyor. Hem akademik çalışma arayanlara hem de kültürel yapıyı anlamak isteyen genel okuyucuya hitap eden bu eser, Türk ailesinin dününü, bugününü ve yarınını bütüncül bir bakış açısıyla sunuyor.

Ferhat Koçyiğit’in kaleme aldığı İbn Şahin ve Fezâilü Fâtıma, İslam literatüründe "Fezailü's-sahâbe" olarak bilinen ve sahabenin üstün vasıflarını savunmak amacıyla oluşturulan geleneğin önemli bir örneğine ışık tutuyor. Eser, hicri 4. yüzyılın önemli hadis âlimlerinden İbn Şahin’in (ö. 385/996), Hz. Fâtıma’nın faziletlerini konu edinen risalesini merkeze alıyor. Kitap, sahabe aleyhtarı siyasi ve itikadi akımlara bir cevap niteliği taşıyan bu tür eserlerin, dönemin ilmi atmosferinde nasıl bir koruma kalkanı oluşturduğunu ve sahabe müdafaasının tarihsel zeminini gözler önüne seriyor.

Çalışma, sadece tarihi bir metni gün yüzüne çıkarmakla kalmıyor; aynı zamanda Sünni ve Şii kaynaklar üzerinden titiz bir mukayeseli inceleme sunuyor. Koçyiğit, rivayetleri ele alırken bağlamsal farklılıkları, zaman-mekân olgusunu ve metinlerdeki lafzi değişimleri detaylı bir şekilde analiz ediyor. Hem İslam tarihi araştırmacıları hem de hadis ilmiyle ilgilenen okurlar için kaynak niteliğindeki bu eser, Hz. Fâtıma’nın İslam tarihindeki yerini ve ona atfedilen faziletlerin mezhepler arası algılanış biçimlerini anlamak isteyenler için derinlikli bir perspektif vadediyor.

“et-Tuhfetü’l-Marziyye Fetvâ fî Cevâzi Tefsîri’l-Kur’ân bi’l-A‘cemiyye”, Şeyh Abdülhamîd b. Muhammed b. Ali Kuds el-Hatîb eş-Şâfiî’nin, Kur’an’ın Arapça dışındaki dillere tefsir edilip edilemeyeceğine dair kaleme aldığı nadide bir risaledir. Dr. Hasan Akcan’ın titiz tahkik ve çevirisiyle yeniden ilim dünyasına kazandırılan bu eser, tercüme–tefsir ayrımını Şâfiî geleneği çerçevesinde berrak bir şekilde ortaya koyarak, Kur’an’ın lafzının kutsiyeti ile manasının evrenselliği arasında kurulan dengeyi güçlü delillerle temellendirir. Risalenin özellikle Arapça bilmeyen Müslümanlara doğru bir dinî yaklaşım sunmak üzere yazılmış olması, eseri hem ilmî hem de pratik bir kaynak hâline getirmektedir.

Bu çalışma, yalnızca metnin tahkikini sunmakla kalmaz; aynı zamanda müellifin ilmî çevresi, eserin tarihsel bağlamı ve dönemin önde gelen âlimlerinin takrizleriyle zenginleştirilmiş bir perspektif sunar. Harekeli Arapça metin, açıklayıcı dipnotlar ve aslına sadık çeviri sayesinde eser, hem araştırmacılar hem de ilahiyat öğrencileri için güvenilir bir başvuru kaynağı niteliğine kavuşmuştur. Kur’an’ın farklı dillere aktarımı konusunda klasik geleneğin ölçülerini anlamak isteyen herkes için bu risale, hem metodolojik bir rehber hem de tarihî bir köprü niteliğindedir.